ABD Göç ve Vize Hizmetleri

Sistemin denetimi üç ayrı kurum arasında paylaşılmıştır: • USCIS, ülke içinde yapılan dilekçe ve başvuruları karara bağlar • Dışişleri Bakanlığı (DOS), yurt dışındaki büyükelçilik ve konsolosluklar aracılığıyla vize verir • CBP görevlileri, giriş kapısında kabul edilip edilmeyeceğinize ve ne kadar süre kalacağınıza karar verir Temel ayrım göçmen olmayan (non-immigrant) ve göçmen (immigrant) kategoriler arasındadır. INA 214(b) maddesi uyarınca her göçmen olmayan başvuru sahibi, aksini kanıtlayana kadar yerleşme niyeti taşıdığı varsayımıyla değerlendirilir; bu nedenle B, F ve E başvurularında ülkeye dönüş bağlarının belgelenmesi şarttır. Birkaç kategori ise çift niyetlidir (dual intent); özellikle H-1B ve L-1, geçici statünüzü zedelemeden green card sürecini yürütmenize izin verir. Vize yalnızca bir seyahat belgesidir; size giriş talep etme hakkı verir. Statünüz ve bitiş tarihiniz, pasaporttaki vize etiketiyle değil, CBP tarafından elektronik olarak düzenlenen I-94 giriş kaydıyla belirlenir.

B-1 iş ziyaretçisi vizesi; toplantı, sözleşme müzakeresi, fuar katılımı, tesis incelemesi, pazar araştırması ve konferansları kapsar. Bu vize bir ABD işvereni için üretken çalışmayı, kendi işletmenizin günlük operasyonunu bizzat yürütmeyi veya ABD kaynaklı maaş almayı kapsamaz. Girişte genellikle altı aya kadar kalış süresi verilir. ESTA ve Vize Muafiyet Programı (VWP). Almanya, Fransa ve İtalya dahil yaklaşık kırk ülkenin vatandaşları, onaylı bir ESTA ile 90 güne kadar vizesiz seyahat edebilir; ESTA iki yıl geçerlidir. Türkiye bu programa dahil değildir, dolayısıyla Türk vatandaşlarının konsolosluktan B-1/B-2 vizesi alması gerekir. Programın sınırları önemlidir: • Kalış süresi uzatılamaz, ABD içinden statü değişikliği kural olarak yapılamaz • ABD vatandaşının yakın akrabaları dışında statü düzeltme (adjustment) yolu kapalıdır • Biyometrik çipli pasaport zorunludur • 2011 sonrası belirli ülkelere yapılan seyahatler uygunluğu ortadan kaldırır Aralıksıza yakın tekrarlı girişler dikkat çeker; CBP fiilen ABD'de yaşadığınız sonucuna varabilir.

Girişimciler için en gerçekçi yol genellikle E-2 anlaşmalı yatırımcı vizesidir; ancak bu vize yalnızca ABD ile nitelikli bir ticaret veya yatırım anlaşması bulunan ülkelerin vatandaşlarına açıktır. Türkiye bu anlaşmaya taraftır; Almanya, Fransa, İtalya, İspanya ve Birleşik Krallık da öyledir. Hindistan, Çin, Brezilya, Rusya ve Güney Afrika ise taraf değildir. Anlaşma dışı ülke vatandaşları bazen nitelikli bir ikinci vatandaşlık edinir; ancak bu vatandaşlığın gerçek olması ve başvurudan önce kazanılmış olması gerekir. E-2 koşulları: • İşletmenin en az %50'si anlaşmaya taraf ülke vatandaşlarına ait olmalıdır • Yatırım, işletmenin toplam maliyetine oranla esaslı olmalıdır; yasal bir alt sınır yoktur, ancak düşük tutarlar nadiren ikna eder • Sermaye geri dönülemez biçimde taahhüt edilmiş ve riske atılmış olmalı, banka hesabında bekletilmemelidir • İşletme gerçek, faal ve marjinal olmayan nitelikte olmalı; yatırımcıya geçim sağlamanın ötesinde, tipik olarak ABD'li çalışan istihdam etmelidir • Başvuru sahibi işletmeyi yönetip geliştirmeli veya kilit personel sıfatını taşımalıdır E-1 tüccar vizesi aynı çerçeveyi kullanır; farkı, ticaretin esaslı ve sürekli olması ve %50'sinden fazlasının ABD ile taraf ülke arasında gerçekleşmesi şartıdır. E-2 iki yıllık dilimler halinde süresiz yenilenebilir, ancak çift niyetli değildir ve tek başına green card sağlamaz.

L-1A (yönetici ve üst düzey idareci) ve L-1B (uzmanlık bilgisi) vizelerinin ikisi de; ana şirket, şube, bağlı ortaklık veya iştirak şeklinde nitelikli bir şirket ilişkisini ve başvurudan önceki üç yıl içinde yurt dışındaki şirkette kesintisiz bir yıllık çalışmayı gerektirir. L-1A azami yedi yıl, L-1B beş yıl sürer. Yeni ofis L-1 başvurularında başlangıçta yalnızca bir yıl verilir ve uzatma, ABD şirketinin gerçekten faaliyete geçip geçmediğine bağlıdır. L-1A çift niyetlidir ve doğrudan EB-1C green card kategorisine bağlanır. O-1A vizesi; olağanüstü yetenek sahibi kurucular, yöneticiler ve bilim insanları içindir. Sekiz düzenleyici ölçütten en az üçünün karşılanması gerekir: önemli ödüller, basında yer alma, başkalarının çalışmalarını değerlendirme, alana yapılan özgün katkılar gibi. Dilekçeyi bir ABD işvereni veya acentesi vermelidir. H-1B, ilgili alanda en az lisans derecesi gerektiren uzmanlık mesleklerini kapsar. Yılda 65.000 kota ile ABD yüksek lisans mezunlarına ayrılan 20.000 ek kontenjan, mart ayındaki kayıt kurası ile dağıtılır ve istihdam 1 Ekim'de başlar. Üniversiteler ve bağlı kâr amacı gütmeyen araştırma kuruluşları kota dışıdır; olağan azami süre altı yıldır.

EB-5, sermayeyi doğrudan daimi ikamete çeviren tek yoldur ve yatırımcı, eşi ile 21 yaşından küçük bekâr çocuklarını kapsar. 2025 itibarıyla, 2022 tarihli EB-5 Reform ve Dürüstlük Yasası uyarınca asgari yatırım tutarı; hedeflenen istihdam bölgesinde (TEA), yani kırsal bir alanda veya işsizliğin yüksek olduğu bir bölgede ya da nitelikli bir altyapı projesinde 800.000 ABD doları, diğer yerlerde ise 1.050.000 ABD dolarıdır. Bu eşikler endekslenmekte ve dönemsel olarak güncellenmektedir; sermayeyi taahhüt etmeden önce güncel tutarı mutlaka teyit ediniz. • Doğrudan EB-5: işletmeyi kendiniz kurup yönetirsiniz ve doğrudan bu işletmeye atfedilebilen 10 tam zamanlı ABD'li istihdamı yaratmanız gerekir • Bölgesel merkez (regional center) EB-5: onaylı ortak bir projeye pasif ortak olursunuz; dolaylı ve tetiklenen istihdam da sayılabildiği için şartın karşılanması çok daha kolaydır Süreç I-526 veya I-526E dilekçesiyle başlar ve yatırılan her doların yasal kaynağının belgelenmesini gerektirir; dosyaların çoğu tam da bu fon kaynağı takibinde reddedilir. Onay, iki yıllık şartlı green card getirir; şartların kaldırılması için süre dolmadan önceki 90 gün içinde I-829 dilekçesi verilerek yatırımın sürdürüldüğü ve istihdamın yaratıldığı kanıtlanır.

EB-1 kategorisi işgücü sertifikası gerektirmez. EB-1A olağanüstü yeteneği kapsar ve iş teklifi olmadan kendi adına başvuruya izin verir; EB-1B seçkin profesör ve araştırmacılar içindir; EB-1C ise çok uluslu yönetici ve idarecileri kapsar ve L-1A vizesinin doğal devamıdır. EB-2 ileri derece sahiplerini ve olağanüstü kabiliyeti, EB-3 ise vasıflı işçileri, meslek sahiplerini ve diğer çalışanları kapsar. Her ikisi de kural olarak PERM işgücü sertifikası gerektirir: işveren Çalışma Bakanlığı'ndan geçerli ücret tespiti alır, ABD işgücü piyasasını test etmek üzere öngörülen ilan sürecini yürütür ve ETA Form 9089'u sunar. Yalnızca bu aşama düzenli olarak bir yılı aşar. Ulusal Çıkar Muafiyeti (NIW), EB-2 başvuru sahipleri için hem iş teklifi hem de PERM şartını kaldırır. Dhanasar kararındaki üç ölçüt aranır: çalışmanın esaslı değer ve ulusal önem taşıması, başvuru sahibinin bu çalışmayı ilerletmeye elverişli konumda olması ve muafiyetin ABD'nin yararına olması. Kendi adına başvuruya izin verdiği için kurucular ve araştırmacılar açısından öncelikli yol hâline gelmiştir. Öncelik tarihi (priority date), PERM veya I-140 dilekçesinin sunulduğu anda sabitlenir. Hiçbir ülke yıllık vizelerin kabaca %7'sinden fazlasını alamadığından, aylık Visa Bulletin'de Hindistan ve Çin doğumlu başvuru sahipleri çok daha uzun süre bekler.

ABD vatandaşının yakın akrabaları (eş, 21 yaşından küçük bekâr çocuklar ve 21 yaşını doldurmuş vatandaşın ebeveynleri) sayısal kotaya tabi değildir; bu nedenle I-130 dilekçesi onaylandığında sıra beklenmez. Diğer tüm yakınlık dereceleri, kotalı tercih kategorilerine (F1-F4) girer ve bekleme süreleri birkaç yıldan, talebin yoğun olduğu ülkelerdeki kardeşler için on yılı çok aşan sürelere kadar uzanır. Daimi ikamet sahipleri yalnızca eşlerine ve bekâr çocuklarına sponsor olabilir. • Konsolosluk süreci, lehtar yurt dışındayken kullanılır: National Visa Center harç ve nüfus belgelerini toplar, başvuru sahibi DS-260 formunu sunar, yetkili hekimde sağlık muayenesini tamamlar ve konsoloslukta mülakata girer. Bunun göçmen olmayan karşılığı, B, E, L, O ve H başvurularında kullanılan DS-160 formudur. • Statü değişikliği (adjustment of status), lehtar ABD'de yasal olarak bulunuyorsa kullanılır: I-485 formu USCIS'e sunulur, genellikle çalışma izni için I-765 ve ön izinli çıkış için I-131 ile birlikte. Advance parole almadan ülkeden çıkmak başvurunun terk edilmiş sayılmasına yol açar. Onay anında evlilik iki yıldan yeniyse ikamet şartlı verilir ve ikinci yıl dönümünden önce I-751 dilekçesi sunulmalıdır.

Vize sahibi olmak ile statü sahibi olmak aynı şey değildir ve statü kaybının telafisi pahalıdır. • Belirleyici tarih I-94'ün bitiş tarihidir; uzatma veya statü değişikliği başvurusu bu tarihten önce yapılmalıdır • Yalnızca kategorinizin verdiği izin çerçevesinde çalışın; izinsiz çalışma, sonraki statü düzeltme başvurusunu engelleyebilir • Adres değişikliklerini 10 gün içinde USCIS'e bildirin • İstihdamdaki esaslı değişiklikler çoğu zaman değişiklik dilekçesi gerektirir; H-1B çalışma yerinin değişmesi bunun klasik örneğidir Seyahat. Yeniden girişte geçerli bir vize etiketi aranır; statünüz devam etse bile etiket dolmuşsa yurt dışında yeni bir konsolosluk randevusu gerekir. Daimi ikamet sahipleri altı ay ve üzeri ayrılıklardan kaçınmalıdır; yeniden giriş izni (I-131) alınmadan bir yıl veya daha uzun süre ülke dışında kalmak, ikametin terk edilmesi olarak değerlendirilir. Vatandaşlık. Kural olarak daimi ikamette beş yıl; ABD vatandaşı eşle bu süre boyunca birlikte yaşandığında üç yıl aranır. Ayrıca sürenin en az yarısında fiilen ABD'de bulunma, kesintisiz ikamet, iyi ahlak koşulu ve N-400 başvurusunda İngilizce ile vatandaşlık bilgisi sınavlarının geçilmesi gerekir.

Düzeltmemiz istenen en yaygın ve en maliyetli yanılgı budur. ABD'de şirket kurmak hiçbir göç statüsü sağlamaz. ABD'de ikamet etmeyen bir kişi, bir Delaware LLC veya Wyoming şirketinin tamamına sahip olabilir, EIN alabilir, banka hesabı açabilir, müşterilerle sözleşme yapabilir ve kâr dağıtımı alabilir; bunların hiçbiri için vizeye ihtiyaç yoktur. Şirketin sağlamadığı şey, sahibine ABD'ye girme, orada yaşama veya ülke içinde çalışma hakkıdır. Çalışmak, buna izin veren bir statü gerektirir: E-2, L-1, O-1, H-1B veya daimi ikamet. Ortaklık yapısını hedeflediğiniz vizeyi düşünerek kurun; E-2'nin uyruk esaslı mülkiyet kuralları ile L-1'in nitelikli şirket ilişkisi kuralları, payların nasıl tutulacağını doğrudan sınırlar. Sık görülen ret gerekçeleri: • INA 214(b): yerleşme niyeti karinesinin çürütülememesi, B ve E retlerinin başlıca nedeni • INA 221(g): idari inceleme veya eksik belge; çözülebilir ancak yavaştır • Yanlış beyan: B veya ESTA ile girip hemen çalışmaya başlamak ya da evlenmek 90 gün kuralını tetikleyebilir • Yasa dışı bulunuş: 180 günü aşması üç yıl, bir yılı aşması on yıl giriş yasağı doğurur